Żyjmy bezpiecznie w zdrowym środowisku 12/09

Większość z nas, chcąc oszczędzić energię elektryczną, wymienia w domu źródła światła na ekologiczne. Podobna sytuacja dotyczy lamp ulicznych, za które na terenie gminy Częstochowa odpowiada Miejski Zarząd Dróg. W Częstochowie do 2006 roku przeważały lampy rtęciowe wykonane w latach 60. i 70. Stanowiły one ok. 70 % wszystkich zainstalowanych w mieście lamp. Energochłonne lampy rtęciowe zużywały 40% więcej energii niż energooszczędne lampy sodowe. O tyle więc zwiększyły się oszczędności po wymianie starych lamp.

Do wyprodukowania lMWh energii elektrycznej trzeba zużyć średnio 500 kg węgla. Spalenie 500 kg węgla powoduje emisję średnio: 850 kg C02,11 kg CO, 10 kg S02 i 4 kg Nox.

Dzięki mniejszemu zużyciu energii elektrycznej emituje się do atmosfery mniejsze ilości szkodliwego C02.

Względy ekologiczne to niejedyny powód wymiany oświetlenia. Wysłużone lampy rtęciowe miały skorodowany odbłyśnik i nieszczelne klosze, które szybko się brudziły. Pomimo zainstalowania w nich źródeł światła o dużej mocy, jakość oświetlenia pozostawiała wiele do życzenia. Aby zmniejszyć koszty energii elektrycznej, a także przyczynić się do ochrony środowiska, miasto sukcesywnie wymienia stare lampy rtęciowe na nowe energooszczędne. W 2005 roku wprowadzono program wymiany oświetlenia. Podzielono go na trzy etapy, przy czym pierwszy mamy już za sobą. W pierwszej kolejności - od 1.03.2006 do 30.09.2006 - wymieniono 3292 punkty oświetleniowe. Projekt kosztował 1 min 952 tys. zł, ale oszczędności to ok. 650 tys. Wszystkich opraw oświetleniowych mamy ok. 17 tys., do wymiany zaklasyfikowano 10 tys. Około 6000 opraw z tej liczby jest zainstalowanych na drogach gminnych, a 4000 na drogach krajowych, wojewódzkich i powiatowych. Niestety, z przyczyn finansowych nie wymieniono jeszcze wszystkich zaklasyfikowanych do tego opraw.

Nowe oprawy mają podwójną regulację związaną z kierunkiem emitowania strumienia świetlnego. Mają też możliwość ukierunkowania strumienia świetlnego za pomocą ruchomego odbłyśnika. Dzięki temu istnieje możliwość prawidłowego ukierunkowania światła bez względu na odległość słupa od jezdni. Oznacza to, że światło pada na drogę, a nie na pobocze, nawet jeżeli odległość lampy od ulicy jest duża. Po modernizacji średnia moc punktu świetlnego będzie wynosiła 140 W, a nie jak do tej pory 233 W. Zmiany przeprowadzone przez MZD pozwolą zmniejszyć zużycie energii elektrycznej o 1400 Mwh, co zmniejszy emisję szkodliwych substancji do atmosfery w ilościach: 1190 ton C02,15,4 ton CO, 14 tonS02,5, 6tonNox.

Dowodem dobrego oświetlenia naszego miasta są nagrody zdobyte w X Konkursie "Na Najlepiej oświetloną gminę i miasto 2007 roku". Zdobyliśmy w nim dwa II miejsca w - grupie miast i gmin powyżej 70 tys. mieszkańców, w kategoriach: „Kompleksowe inwestycje i modernizacje oświetlenia dróg i ulic" oraz „Oświetlenie wybranej przestrzeni lub obiektu: kompleksu architektoniczno-urbanistycznego, charakterystycznych obiektów i miejsc w gminie lub mieście".

Co to jest zanieczyszczenie świetlne

Lubimy, gdy nasza okolica jest dokładnie i jasno oświetlona w nocy. Stwarza to większe poczucie bezpieczeństwa i wygląda estetycznie. Niestety, często wiąże się to z tzw. zanieczyszczeniem świetlnym, czyli nadmiernym lub nieprawidłowym oświetleniem w nocy. Zanieczyszczenie świetlne utrudnia lub wręcz uniemożliwia obserwację astronomiczną nieba oraz ma negatywny wpływ na faunę i florę, naturalnie przecież przystosowaną do życia w ciemności w godzinach nocnych. Zjawisko to może mieć również niekorzystne działanie na zdrowie człowieka. Najlepszym rozwiązaniem jest więc oświetlanie tych miejsc, gdzie jest to niezbędne. Dlatego też oświetlenie powinno się skupiać przede wszystkim na ulicach i chodnikach, i tylko w miejscach, gdzie mieszkają ludzie. Bardzo szkodliwe jest świecenie prosto w niebo.

W Polsce zjawisko zanieczyszczenia świetlnego, które wywołują przede wszystkim lampy uliczne, podświetlane reklamy czy oświetlenie stadionów sportowych, jest dość nowe. Największy problem mają z tym dobrze rozwinięte państwa o dużym zaludnieniu takie jak np. USA czy Japonia.